Bông thủy tinh, bông khoáng, bông gốm khác nhau thế nào?
Phân biệt bông thủy tinh, bông khoáng, bông gốm theo nguyên liệu, tỷ trọng, hệ số dẫn nhiệt, nhiệt độ làm việc. Chọn đúng cho trần, vách, lò sấy, lò nung.
Triệu Hổ · Cập nhật
Mục lục bài viết
Tóm tắt nhanh: trần và vách dân dụng thường dùng bông thủy tinh; vách cách âm và thiết bị nóng dưới 650°C dùng bông khoáng; lò nung và lò hơi nhiệt độ rất cao dùng bông gốm.
Chọn theo nhiệt độ trước
Nhiệt độ làm việc là tiêu chí đầu tiên. Bông thủy tinh dùng đến khoảng 120°C, bông khoáng đến 650°C tùy tỷ trọng, còn bông gốm có mức phân loại 1260°C hoặc 1430°C.
Khi cần cách âm
Bông khoáng tỷ trọng 60–100 kg/m³ có hệ số hấp thụ âm cao ở dải 500–4.000 Hz, theo bảng dữ liệu sản phẩm. Hệ số này nói về khả năng hấp thụ âm. Để chặn tiếng truyền qua vách, vẫn cần tấm mặt nặng và độ kín. Xem cách âm phòng ngủ.
Nhiệt độ phân loại khác nhiệt độ làm việc
Nhiều người thấy "1260°C" và nghĩ có thể vận hành liên tục ở mức đó. Trên thực tế, nhiệt độ phân loại thường cao hơn nhiệt độ làm việc liên tục được khuyến nghị. Chọn vật liệu nên để khoảng an toàn, tùy nhà sản xuất và chu kỳ vận hành.
Hệ số dẫn nhiệt cũng thay đổi theo nhiệt độ. Bông khoáng 80 kg/m³ có khoảng 0,034 W/m.K ở 20°C nhưng khoảng 0,099 W/m.K ở 400°C. Nếu tính toán bằng số ở nhiệt độ phòng, lớp bảo ôn sẽ dễ bị thiết kế thiếu.
Đọc giá thế nào cho đúng?
Mỗi loại bông được bán theo một đơn vị khác nhau: cuộn, kiện, hộp, thùng hoặc ống. So sánh giá trực tiếp giữa các đơn vị này rất dễ sai. Khi nhận báo giá, hãy hỏi:
- Một đơn vị đóng bao nhiêu m² hoặc bao nhiêu m³?
- Tỷ trọng và độ dày chính xác là bao nhiêu?
- Có lớp mặt không, và đó là loại mặt nào?
- Xuất xứ và hồ sơ đi kèm là gì?
An toàn khi thi công cả ba loại
Sợi có thể gây kích ứng da và đường hô hấp. Người thi công nên mặc áo dài tay, đeo găng, kính và khẩu trang phù hợp. Với bông gốm trong môi trường có bụi nhiều, cần kiểm soát bụi kỹ hơn và làm theo hướng dẫn an toàn của nhà sản xuất.
Lưu ý riêng cho TP.HCM
Bông sợi ngấm nước sẽ giảm tác dụng, nên hãy kê cao và che kín khi lưu tại công trình trong mùa mưa. Mái có dột cần được sửa trước.
Chọn nhanh theo tình huống
- Trần dưới mái tôn: bông thủy tinh.
- Vách phòng ngủ, karaoke: bông khoáng.
- Ống hơi, lò sấy: bông khoáng dạng ống hoặc tấm.
- Lò nung, cửa lò: bông gốm, xem cách nhiệt nhiệt độ cao.
| Tiêu chí | Bông thủy tinh | Bông khoáng | Bông gốm |
|---|---|---|---|
| Nguyên liệu | Sợi thủy tinh | Sợi từ đá nung chảy | Sợi gốm ceramic |
| Tỷ trọng (kg/m³) | 12 – 64 (cuộn) | 40 – 120 | 96 – 370 |
| Hệ số dẫn nhiệt | 0,035 – 0,044 W/m.K | Từ 0,034 W/m.K ở 20°C | 0,046 – 0,195 W/m.K ở 200 – 600°C |
| Nhiệt độ làm việc | Đến khoảng 120°C | Đến 650°C, tùy tỷ trọng | Phân loại 1260°C hoặc 1430°C |
| Dùng nhiều cho | Trần, vách, mái, ống gió | Vách cách âm, vỏ lò, đường ống nóng | Lò nung, lò hơi, ống khói |